AMS: Vatandaşlıktan çıkarılan Türkler, çalışmaya devam edebilir

Çifte vatandaşlık yasağının ihlali nedeniyle binlerce Türk Avusturya vatandaşlığını kaybetme tehlikesi ile karşı karşıya. Vatandaşlıktan çıkarılmanın ikamet, çalışma ve faydalanılan sosyal destekler üzerindeki sonuçları neler olabilir? Kısa adı AMS olan Avusturya İşçi Bulma Kurumu Başkanı Johannes Kopf bu konuda dikkat çekici bilgiler verdi.

Viyana-Türk kökenli birçok Avusturyalı, şu an tedirgin. Geçtiğimiz günlerde, Viyana ve Vorarlberg İdari Mahkemelerinden gelen ilk kararlarda,  kısa adı FPÖ olan Avusturya Özgürlük Partisi tarafından yetkili kurumlara sunulan Türk seçmen kaydında ismi bulunan olası yasa dışı çifte vatandaşların, Avusturya vatandaşlığından mahrum bırakılacağı  doğrulandı.  Aşırı sağcı  Avusturya Parlementosu Teşkilat Başkanı Johannes Gudenus vatandaşlığını kaybeden Türklerin kesinlikle Avusturya’da çalışma ve oturma izinlerini iptal edilmesi gerektiğini veya kanunların buna göre optime edilerek değiştirilmesi gerektiğini ifadesi uzmanlar tarafından eleştirildi. Türk vatandaşların Avrupa Birliği 963 yılında dönemin Avrupa Birliği üyeleri ile Türkiye ve sonradan AB’ye giriş hakkı kazanan bazı ülkeler arasında imzalanan Ankara Antlaşması (ECAA ve Turkisch Businessperson Visa olarak da bilinir), reşit olmuş (18 yaşını doldurmuş) tüm Türk vatandaşlarına Avrupa Birliği üyesi ülkelerde iş kurma ve yaşama hakkı vermiştir.

Der Standart Gazetesi tarafından aktarılan habere göre şikayetçilerin işbirliği yükümlülüğü, mahkemeler için son derece önem arz ediyor. Bu kişilerin Türkiye’den nüfus kayıt örneği getirememeleri ya da kendi onayları olmadan Türk vatandaşlığı verildiği inandırıcı bulunmuyor. Bu durum, pek çok soruyu da beraberinde getiriyor:

Avusturya vatandaşlığını kaybedenler, Avusturya’da çalışmaya devam edebilirler mi?

AMS Başkanı Johannes Kopf, çoğu durum için bunun mümkün olmaya devam edeceği görüşünde.  Bunun nedeni ise Türkiye ile yapılmış olan ve beş yıldan uzun bir süredir Avusturya’da bulunan kişilerin ayrıca çalışma izni almalarına gerek olmadan çalışabilmelerini mümkün kılan ortaklık anlaşmasıdır. Bu, halihazırda Avusturya vatandaşı olan hemen hemen herkes için zaten geçerli. İş piyasasına giriş, aile üyeleri için de geçerli. Bir işverenin, bir Türk’ü istihdam edip edemeyeceği konusunda şüpheleri varsa, iş arayan kişi AMS’den buna ilişkin bir onay alabilir. Kopf’a göre geçici bir süre için Avusturya’dan ayrılmış ve geri dönmüş kişiler, problemle karşılaşabilir.

Bu hukuki mütalaa kesin mi?

Der Standard’a göre Yabancılar ve İltica Ofisi (BFA – Bundesamt für Fremdenwesen und Asyl) bünyesinde, Kopf’un değerlendirmelerine katılmayan uzmanlar mevcut. Lakin şimdilik kimse konuşmak istemiyor. Bu sorunun resmi olarak açıklığa kavuşturulmadığı zira buna ilişkin neredeyse hiçbir vakanın olmadığı belirtildi. Her halükarda iş piyasasına giriş, AMS tarafından denetlenir. BFA ise ilgili kişinin sınır dışı edilip edilmeyeceğini inceler.

Artık Avusturya vatandaşı olmayan Türklerin, sınır dışı edilmesi mümkün mü?

Hayır. İçişleri Bakanlığı, çoğu kişinin insani ikamet izni alacağı görüşünde. Bakanlığa göre Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 8. Maddesince (Özel hayata ve aile hayatına saygı hakkı), yıllarca Avusturya’da yaşamış sicili temiz kişilerin sınır dışı edilmesi insan haklarının ihlali olacaktır. Ancak önce insani ikamet hakkı talebinde bulunulmalı. Yetkililerin teorik olarak altı ay içerisinde karar vermesi gerekse de pratikte böyle bir prosedür daha uzun sürebilir.

Vatandaşlıktan çıkarılan Türkler için başka seçenekler mevcut mu?

Yüksel okul okuyan kişiler, öğrenci oturma izni başvurusunda bulunabilirler.  Nitelikli uzmanlar, Kırmızı-Beyaz- Kırmızı Kart (Rot-Weiß-Rot Karte) başvurusu yapabilirler.

Avusturya vatandaşlığı için tekrar başvuru yapılabilir mi?

Evet, on yıldan fazla bir süredir Avusturya’da yaşamış olan insanların kolaylaştırılmış şartlarla yeniden Avusturya vatandaşlığı alma imkanı var. Bu düzenleme aslen, bu gibi durumlar için düşünülmemişti. Vatandaşlık işlerinin yürütülmesinden eyaletler sorumlu ve şimdi bu düzenlemeyi nasıl yorumlayacaklarına karar vermeleri gerekiyor.

Vatandaşlığımı kaybetmem halinde, faydalandığım asgari geçim yardımı (Mindestsicherung) ve/veya aile yardımı (Familienbeihilfe) gibi sosyal yardımları geri ödemek zorunda mıyım?

İş hukuku uzmanları Franz Marhold ve Walter Pfeil’e göre bunun olasılığı son derece düşük. Bir kişinin çifte vatandaşlığının yasa dışılığının bilincinde olduğu mahkemece tespit edilmiş olsa dahi bir geriye dönük ödeme talebi o kadar kolay olmazdı. Kişinin vatandaşlık kaybı nedeniyle sosyal yardım hakkının olmadığını bildiğinin de kanıtlanması gerekirdi. Yani kişinin bilgi sahibi olduğunun önceden yetkili merciler tarafından biliniyor olması gerekirdi.

Avusturya vatandaşlığından çıkarılmanın sorun yaratabileceği başka alanlar var mı?

Yabancılar Toprak Edinme Yasası’na (Ausländergrunderwerbsgesetz) göre bazı bölgelerde yabancılara gayrimenkul satışına izin verilmez. Eğer artık Avusturya vatandaşlığına sahip olmayan bir Türk, böyle bir bölgede bir daire ya da ev aldıysa Marhold’a göre satış sözleşmesi hükümsüz kalacaktır ve yetkililerin satış işlemini resmi olarak iptal etmeleri gerekecektir.

Relevante Artikel

Close