Macar Tarihinde Bir Kırılma Noktası: Trianon Anlaşması

Trianon Antlaşması, 4 Haziran 1920 tarihinde, I. Dünya Savaşı'nın galip İtilaf Devletleri ile Macaristan arasında, Fransa'nın Versay kentindeki Trianon Sarayı'nda imzalanan ve savaşı resmen sona erdiren antlaşmadır. Anlaşma 31 Temmuz 1920 tarihinde yürürlüğe girdi. 2020 yılı Trianon Anlaşması'nın 100. yılı...

ONUR ŞAHİN
Bu anlaşma Almanya’da olduğu gibi Macaristan‘da da tepkiyle karşılanmış ve kaybettiği toprakları geri almaya yönelik politikalar izlenmesine neden olmuştur.
Macaristan’dan koparılan topraklar
HAZIRLIK

Müttefik Devletler’in savaştan sonra Macaristan‘a barış şartlarını sunması oldukça gecikti. Bunun nedeni önceleri Macaristan’da Béla Kun liderliğindeki komünist rejimin varlığı ve sonraları daha ılımlı iktidarlar gelmesine rağmen Romanya‘nın Budapeşte‘yi işgali döneminde (Ağustos-Kasım 1919) yaşanan siyasi çalkantılardı. Sonunda Müttefikler yeni bir hükumeti tanıdılar ve 16 Ocak 1920 tarihinde antlaşmanın bir ön metnini Macar delegesine verdiler.

Anlaşmanın imzalandığı yer: Trianon Sarayı
ANLAŞMANIN ŞARTLARI
1) Toprak kaybı

Bu antlaşma ile Macaristan, topraklarının ve nüfusunun 2/3’ünü kaybetti. Bu anlaşmayla 2 milyona yakın Macar, ülke sınırlarının dışında kaldı.
  • Slovakya, Rutenya‘nın Karpat Dağları altında kalan kısmı (bugün Zakarpatskaya adıyla Ukrayna’nın bir ili), Pressburg (Bratislava) ve bazı küçük yerler Çekoslovakya‘ya verildi.
  • Batı Macaristan (Sopron hariç Burgenland’ın çoğu) Avusturya‘ya verildi.
  • Hırvatistan (Medimurje dahil), Slovenya (Prekomurje dahil), Voyvodina ve Banat‘ın bir kısmı Sırp-Hırvat-Sloven Krallığı’na (Yugoslavya’ya) verildi.
  • Banat‘ın büyük kısmı ve Transilvanya Romanya’ya verildi.
  • Fiume İtalya’ya verildi.
  • Slovakya‘nın kuzeyindeki birkaç köy Polonya’ya verildi.
2) Diğer Şartlar
  • Milletler Cemiyeti’ne Macaristan da dâhil edildi.
  • Macaristan ordusu, 35 bin kişi olarak sınırlandırıldı. Hafif silahlı bu ordu sadece iç güvenlik ve sınır güvenliğinden sorumlu olacaktı.
  • Macaristan‘ın ödeyeceği ağır savaş tazminatları sonradan belirlenecekti.
Macaristan’ın Kiskunhalas şehrindeki Trianon anıtı

Bu anlaşma neticesinde günümüzde Romanya’da yaklaşık 1 milyon 200 bin, Slovakya’da 500 bin, Sırbistan’da 250 bin, Ukrayna’da 150 bin, Avusturya’da 50 bin, Hırvatistan’da 15 bin, Slovenya’da ise 10 bin civarında Macar kökenli yaşıyor. http://hungarologonursahin.blogspot.com

“Türk-Macar Dostluk Derneği’nin Macar Milleti’ne Hitaben Mesajı”

Türk-Macar Dostluk Derneği’nin Başkanı Tosun Saral , Macarların “Sevr”i Trianon Antlaşması’nın Yüzüncü Yıldönümü’ne ilişkin olarak Macar halkına hitaben şu mesajı  dikkat çekti:

Başkanımız Tosun Saral, Macarların “Sevr”i Trianon Antlaşması’nın Yüzüncü Yıldönümü’ne ilişkin olarak Macar halkına hitaben şu mesajı yayınlamıştır:

“Atatürk’ün de ifade ettiği üzere ‘bir milletin büyüklüğü coğrafî yüzölçümüyle değil, yüreğinin soyluluğu ve ülküsünün yüksekliğiyle ölçülür.’ Bu sözden hareketle, bu kederli yıldönümünde asil Macar milletinin duygularını paylaşır; geleceğin Türk ve Macar milletlerine, bölge halklarına ve tüm insanlığa güzellikler getirmesini temenni ederim.

İsmail Tosun Saral, Türk-Macar Dostluk Derneği Başkanı, Ankara,
4 Haziran 2020.”

Macar Secret Hungary adlı sayfada şu dikkat çekici bilgiler paylaşıldı:

Bu yıl Macaristan tarihinin en büyük trajedilerinden biri olan Trianon Antlaşması ‘ nın 100 yıldönümü olacak.
Trajedi ve milletin acısı bu güne kadar Avrupalıların ne olduğunu bilmemesi ve neden bu kadar konuştuğumuzu anlamamaları ile abartılıyor. Açıkça söylemek için birkaç noktada özetledim:
.
1 Macaristan I. Dünya Savaşı ‘ ndan sonra Batı güçleri tarafından kesildi. (Yani II. Dünya Savaşı ‘ ndan sonra değil. Basitçe söylemek gerekirse, Nazilerin müttefikleri olduğumuz için ülke parçalanmadı diyebiliriz. Ülkemiz kesildi diye Nazilerin müttefiği olduk. )
.
2. Macaristan I. Dünya Savaşı ‘na neden olduğumuz için 2’ da kesildi. Bugün Avusturya ve Almanya ‘ nın dünya savaşına sebep olduğu herkes için bir gerçek Macaristan da herkes kadar mağdur.
.
3.  Birinci Dünya Savaşı salgınında ve savaş boyunca, savaşın sonuna kadar Avusturya baskısı altındaydık. (1527 yılları arasında 391 yıldır Avusturya baskısı altındayız)

4. Trianon Antlaşması Macaristan ve Macaristan halkını masum oldukları için sebepsiz yere cezalandırdı. (Dahası bir ulusun toplu ulusun cezası zaten yasadışı idi).
.
Duruşma sırasında Macaristan temsilcileri otel odasına kilitli kaldı ve sözleşmenin taslaşmasında yer alamadılar.
.
6.  Trianon barış diktatörlüğünün sonucu:
Macaristan, Transilvanya da dahil topraklarının % 75 ‘ ini kaybetti. Nüfusumuzun % 55 ‘ ini, ormanların % 84 ‘ ini demir madenlerinin % 90 ‘ ini, tuz, bakır, altın ve gümüş madenlerinin % 100 ‘ ini kaybettik. Son 1000 yılın mimari ve kültürel hazinelerimizin en az % 50-60 ‘ ini olan Adriyatik denizimizi, dağlarımızı kaybettik. Ve belki de en acısı: sayısız aile parçalandı.

Romanya ‘daki listelenen anıt binaların % 80’ inin Macar olduğunu biliyor muydunuz?
Slovakya ‘daki listelenen anıt binaların % 100’ inin Macar olduğunu biliyor muydunuz?
Peki Avusturya ‘ nın bile Macar topraklarından aldığını biliyor muydunuz? Dünya Savaşı salgınından gerçekten suçlu oldukları halde ve yaklaşık 400 yıl boyunca zalimlerimiz oldular? )
.
7 o zaman ABD Başkanı ‘ nın bu haksız anlaşmayı imzalamayı reddettiğini biliyor muydunuz? İngiliz ve İtalyan başbakanları da öfkelerini dile getirdiler ancak sonunda imzaladılar.
.
Macaristan ‘ a ne olduğunu hala anlamadıysanız, çok basitçe söyleyeceğim: Sömürülmüş, mazlum, zayıf bir halk Avrupalı büyük güçler tarafından soyuldu.
Yerde yatan yaralı bir ülke Avrupa ülkeleri tarafından sırtlanlar gibi parçalandı.
.
Bu eşi benzeri görülmemiş suç milyonlarca Macar ‘ da ciddi psikolojik travma yarattı. Travmanın yaklaşık 70 yıl boyunca konuşulmasına izin verilmedi. Bu zihinsel travmayı işlemedik, psikolojik hasarın boyutu ölçülemez.
.
Dahası Macar azınlıklar komşu ülkelerde, çalınan bölgelerde hala acı çekiyor. Macarlar bugüne kadar politikacılar tarafından bile zulüm görüyor, inciniyor ve aşağılanıyor ve AB hiçbir şey yapmıyor.
.
Bunu asla kabul etmeyeceğiz çünkü eğer yapsaydık kendi ruhumuza ihanet ederdik. Ve 1,000 yıldan fazla bu vatan ve bu millet için savaşan atalarımıza ihanet ederiz.
Başımıza gelen bu suçu kabul etseydik faillerden beter olurduk ruhumuzu şeytana satardık.
.
İşte bu yüzden Trianon hakkında konuşuyoruz ve olması gerektiği kadar konuşacağız.

https://www.facebook.com/secretsofhungary/photos/a.1498595703493079/3361661800519784/?type=3&theater

Relevante Artikel

Back to top button
Close